Anne Sütü

Günümüzde anne sütü bebek için en iyi besin kaynağıdır. Her anne bebeği için en uygun sütü üretir. Anne sütünün içeriği bebeğin değişen ihtiyaçlarına göre değişim gösterir. Sabah ile akşam içeriği farklıdır. İlk ayda üçüncü aydan daha farklıdır. Bebek prematüre doğmuşsa prematüre bebeğin ihtiyaçlarına göre farklılık gösterir. Yaşamlarının ilk altı ay içerisinde bebeklerde verilebilecek en ideal besin anne sütüdür. Anne sütü ve emzirme bebek ve anne için sayısız yararlar sağlamaktadır. Anne sütüne es değer herhangi bir gıda veya mama yoktur.

Anne Sütüyle ilgili Temel Gerçekler

• Her bebek için en iyi, en doğal ve en taze besin.
• Her zaman, temiz ve mikropsuz.
• Daima hazır ve bedava. Özel harcama gerektirmez.
• Tamamıyla ve kolaylıkla sindirilir.
• İshal, karın ağrısı ve kabızlık daha az görülür.
• Bağışıklık sistemini güçlendirir, enfeksiyonlardan korur.
• Bebeklerin beyin gelişiminin daha iyi olmasını sağlar.
• Bebeğin su ihtiyacını tam olarak karşılar, ayrıca su verilmesine gerek yoktur.
• Bebeğin ruhsal gelişimi için faydalıdır. Bebekte güven duygusunun gelişmesini destekler.
• Bebekle anne arasında özel sevgi bağı kurulmasını sağlar.
• Emziren annelerde meme kanseri, yumurtalık kanseri, osteoporoz ve kansızlık daha az görülmektedir.

İlk emzirmelerde süt hemen gelmeyebileceğinden, bebeğe başka bir besin vermeden emzirmeye devam edilmelidir. Özellikle ilk 2 ay her istediğinde bebeğe meme verilmelidir. Emzirmenin başlangıcında karbonhidrattan zengin ön süt gelir, emzirmenin sonunda ise yağdan zengin son süt salgılanır. Bu nedenle en az 10 dakika o memenin emzirilmesi gerekir. Yani o memenin tamamen boşaltılması sağlanmalıdır. Her öğünde iki memenin birden emzirilmesi aşırı miktarda laktozdan zengin süt alımına neden olur. Bu da bebekte gaz şikayetlerine yol açabilir.

Kolostrum; doğumdan sonra ilk 5 gün boyunca salgılanan süt sarımsı renkte ve koyu kıvamdadır. Kolostrumdaki proteinler, hastalıklara karşı koruyucu antikorlar ve bağırsak direncini artırıcı maddeler içerir. Bebeğin ilk aşısıdır. Bu sebeple emzirmeye doğumdan sonra  ½ veya 1 saat içerisinde başlanmalıdır.

Dünyada 130 milyon bebek doğuyor ve 4 milyon bebek ölüyor. İlk 6 ay anne sütü verildiğinde 1.3 milyon bebeğin ölümünün önlenebileceği hesaplanmaktadır.

Bakanlığımız tarafından ülkemizde çocuk sağlığının korunması, hastalıkların azaltılması, bebek ve çocuk ölümlerinin önlenmesi için diğer çocuk sağlığı programlarına paralel olarak 1991 yılından itibaren “Anne Sütünün Teşviki ve Bebek dostu Sağlık kuruluşları Programı” yürütülmektedir.

Programın temel mesajı “ bebeklerin doğumdan hemen sonra emzirmeye başlatılması, ilk 6 ay anne sütü verilmesi ve 6. Aydan sonra uygun besinlerle beraber emzirmenin 2 yaşına kadar sürdürülmesidir.

Doğum hizmeti veren hastanelerden; gebeliklerinden itibaren anne adaylarını anne sütü ve emzirme konusunda bilgilendiren, doğumdan hemen sonra annelerin bebeklerini emzirmesini sağlayan, güncel bilgilerle eğitilmiş sağlık personeli ile annelere bebeklerini nasıl emzirecekleri konusunda yardımcı olan hastaneler ‘Bebek Dostu Hastane’ unvanını alıyorlar.

Süt Yapımı Üzerine Etkili Faktörler
Süt yapımını belirleyen en önemli iki faktör bebeğin sık emmesi ve memelerin boşaltılmasıdır. Yorgunluk ve stres, ruhsal sıkıntılar ve en önemlisi emzirmeye isteksizlik, anne sütü miktarını azaltabilir. Meme büyüklüğü süt yapımında önemli değildir. Besin alımını artırmak tek başına anne sütünü artırmaz. Süt verimini destekleyebilmek için sağıklı beslenmek gerekir.  Annenin yeterli sıvı alması ve dengeli beslenmesi önemlidir. Aşırı kalorili, şekerli yiyecek ve içeceklerin süt yapımına katkısı yoktur.

Öneriler

• Sütü artıran en önemli besin sudur. Günde en az 2.5-3 litre su içilmeli.
• Kalsiyumdan zengin olan süt, yoğurt ve peynir düzenli olarak tüketilmeli.
• A vitamininden zengin havuç, yeşil yapraklı sebze, kayısı gibi besinler tüketilmeli.
• Vitaminlerin zengin bir kaynağı olan taze sebze ve meyveleri her gün düzenli olarak tüketilmeli.?-Tüketilen yiyeceklerin besleyici değerlerini korumak ve özellikle kansızlığı önlemek açısından yemeklerle birlikte çay içilmemeli.?

Emzirmede Sık Yapılan Hatalar
Emzirmeden önce meme başının karbonatlı su, sabunlu su veya çeşitli kremler ile temizlenmemeli. En iyi meme bakımı anne sütü ile olur. Ortamda aşırı kalabalık ve gürültü, aile içi gerginlikler, aşırı sıcak, sıkı giysiler ve örtüler bebeğin emmesini olumsuz etkileyebilir. Bebeğin doymadığı kaygısı ile biberon kullanılarak ek besin verilmesi, emziğin şekerli sıvılara ve bala batırılması, bebeğe şekerli bitki çayları verilmesi memeye isteksizlik yaratabilir.