Bebekler doğdukları andan itibaren basit aktivitelerle dünyayı incelemeye ve keşfetmeye başlar. Yenidoğan bebeklerin beyni anne karnında ve doğduktan sonraki birkaç yılda çok hızlı gelişir. Fakat ilk günlerde genel olarak uyumak, emmek, kaka ve çiş yapmak dışında fazla bir eylemleri yoktur.

Yenidoğan bebek, ev halkı ve özellikle anne için yeni bir yaşam demektir. Hamileliğiniz boyunca, varlığıyla hayatınızı dolduran bebeğiniz doğumu ile birlikte siz anne babaları fazlasıyla etkiler.

Bu dönemde yenidoğan bebek, sadece yeni tanıştığı bu dünyayı keşfetmeye başlayarak, onun için çok yeni olan yaşamayı öğrenmeye çalışır. Dünyayı ilk önce gözleriyle, sonra elleriyle, sonra bacaklarıyla keşfetmeye başlar. ​ Sizlerle 0-12 ay arası gelişim bilgilerini paylaşıyoruz. 

1. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • Yenidoğan bebek parlak ve hareket halindeki cisimleri fark eder. Ancak 25-30 cm mesafedeki nesneleri görebilir.
  • Göz teması başlar, bebekler ilk ayda özellikle anne-babasının yüzünü incelemekten çok hoşlanırlar.
  • Karşısındaki yüzü incelerken sessizleşir.
  • Birini sıkıca tutabilir.
  • İnsan sesi duyduğunda tepki verir.
  • Siyah beyaz renklerden oluşan nesneleri uzun süre izler, zıt renkler ilgisini çeker.
  • Dışarıdan gelen yüksek seslere kollarını ve bacakları hareket ettirerek tepki verebilir.
  • Anne sütü alsa da almasa da göğüse yaslanmaktan hoşlanır.
  • Genelde elleri yumruk şeklindedir.
  • Yüzüstü yatarken başını hafifçe yana doğru çevirir.
  • Oturma pozisyonuna getirildiğinde kafasını belkemiğinden üste doğru tutar.
  • Bir şeye bakar ancak ona uzanmaz.
  • Bir nesneyi görmek için gözlerini yanlara doğru kaydırabilir.
  • Parmakları açıkken bir oyuncak veya çıngırağı kavrayabilir, ancak çabucak düşürür.
  • Uyanık olduğu 10 saatlik süre içinde bazı anlar algılaması daha açıktır.
  • Uyanık olduğu zamanın çoğunda sakin ve tepkisiz görünür.
  • Birkaç dakika aralıkla gördüğü bir nesneyi hatırlayabilir.
  • Tat farklarını ayırt edebilir. Tatlı, ekşi, acı ya da tuzluyu algılayabilir.
  • Doğumdan önce bildiği anne sesini ve kokusunu tanır.
  • Size ihtiyacı olduğu anlarda, ağlayarak yardım ister.

1. ayda yapılması gereken aşılar:

  • Hepatit  B

2. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • Bu dönemde bebekler insan sesine bayılır. Bir insanın varlığından mutlu olur ve bunu gösterir.
  • Emerek kendini rahatlatır.
  • Rahat ve mutlu olduğunda hafif sesler çıkarır.
  • Kucağa alındığında veya birinin sesini duyduğunda susar.
  • Bazı bebekler iki aylıkken başını kontrol edebilir ve dik tutabilir.
  • Yüzükoyun yattığında, gövdesini kaldırmaya çalışır.
  • İnsanlarla etkileşim halinde olursa, daha uzun süre uyanık kalır.
  • Hareketleri daha düzenli, sistemli olur ve yenidoğan reflekslerinin bir kısmı kaybolur.
  • Bir objeyi birkaç saniye ya da belki biraz daha uzunca süre elinde tutabilir.
  • Kasları gelişir.
  • Etrafına bakar.
  • Bir nesneyi seyrederken gözlerini bir daire içinde, ikisini aynı anda ve aynı yönde olmak üzere çevirebilir.
  • Bir nesneyi gözünün bir ucundan diğerine kadar takip edebilir.
  • Sesleri, dışarıdan duyduğu şeylere tepki olarak değil, kendi içinden gelenlere tepki olarak çıkarmaktadır.
  • Nesnelere vurabilir.
  • Kendi el hareketlerini inceler.
  • El ve kollarını daha çok hareket ettirir.
  • Nesnelere karşı heyecan duyabilir.
  • Sesler, insanlar ve tatlar arasındaki farkı anlar ve belli eder.

 2.ayda yapılması gereken aşılar:

  • DTacB-IPV-Hib/5’li Karma Aşı 1. Doz
  • BCG/Verem Aşısı
  • KPA 13/Pnomökök Aşısı (Zatürre aşısı) 1. Doz

3. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • Yakınlarını tanımaya ve ayırt etmeye başlar.
  • Bir sese doğru daha emin olarak döner ve hareket etmekte olan bir insanı gözleriyle takip edebilir.
  • Seslerle, mimiklerle cilve yapar, dış dünya ile ilişkisi gelişir.
  • Görmesi neredeyse tamdır. Nesneleri, renkleri tüm ayrıntılarıyla görür.Renkler arasındaki farkları algılamaya başlar.
  • Ağlamalar azalır.
  • Uyku, uyanıklık ve yeme düzeni oluşmaya başlar.
  • Değişik kumaş ve oyuncaklar gibi değişik dokuları tanımak hoşuna gider.
  • Seslere ses çıkartarak karşılık verir.
  • Başını ve gövdesini daha iyi kontrol eder, hareketleri daha az kütleseldir.
  • Anne ve babasına farklı davranır, yanındayken onların dikkatini çekmeye çalışır.
  • Karın üstü yatarken kol ve dirseklerinin üzerinde vücudunu kaldırır.
  • Bir nesneyi gözünün bir ucundan diğerine kadar takip edebilir
  • Destekle kucakta oturabilir.
  • Çıkardığı sesler ve yüz ifadesi güçlenir.
  • Kucağa alınırken tüm vücudunu toplar.
  • El ve kollarını daha çok hareket ettirir. Bir oyuncağı tutmak ve sallamak ister.
  • Konuşma seslerini diğer seslerden ayırt eder.
  • Elleriyle yüzünü, gözlerini ve ağzını tanımaya çalışır.
  • Sesleri, dışarıdan duyduğu şeylere tepki verir. Boynunu ve başını çevirerek sesin kaynağını arar. Hatta dinlemek için emmeyi bırakır.
  • Nesnelere vurabilir.
  • Yaptığı hareketlerden ödül bekleyerek hafızasını kullanmaya başladığını gösterir.

3. ayda yapılması gereken aşılar:

  • Tüberküloz aşısı
  • Geçen ay yapılmadıysa eğer rotavirüs aşısının da bu ay yapılması gerekir.

Her gün biraz daha büyüyen bebeğiniz artık yeni doğan sınıfını geçmiş sayılır. Bebeğiniz dördüncü aya girdiğinde artık bilinçlenmeye başlar. Daha sistemli hareket eder ve artık gece uykuları daha uzundur.

Kasları gelişip güçlendikçe, bebeğin vücudu da toparlanmaya başlar. Fiziksel gelişimi de hızla devam etmektedir. Bu dönemde bebeğin kişiliği belirginleşmeye başlar. 

4. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • Diş çıkarma sıkıntıları bu ayda başlayabilir.
  • Gaz sıkıntıları bu ayla birlikte çoğunlukla sona erer.
  • İnsanlara cevap vermeye çalışır.
  • Sosyalleştiğinde güler, oyunu bölündüğünde ağlar.
  • Oyunlardan, oyuncaklardan hoşlanır.
  • Görmesi tamamlanır, her şeyi renkleriyle görür. Farklı uzaklıklara gözünü odaklayabilir.
  • Katı gıdalara geçmeye hazır olabilir.
  • El parmak koordinasyonu gelişir. Elleri ile yapmak istediği şeyi yapmayı öğrenir.
  • Neşeli ya da öfkeli seslere farklı tepkiler verir.
  • Bir taraftan diğer tarafa dönmeyi başarabilir. 
  • Yeni sesler çıkarmayı sever ve bazılarını taklit eder.
  • Müzikle sakinleşir.
  • Kendini rahatlatmaya çalışır.
  • Bir saatten daha uzun süre karşısındakine tepki verir.
  • Tanıdık yüzleri gördüğünde sesler çıkarır. 
  • Görüntü ile gerçek yüzü ayırt eder.
  • Kokuları birbirinden ayırabilir.
  • Duyma duyusu tam gelişir. Farklı seslerle ilgilenir, kendi çıkardığı sesleri dinler.
  • Banyoda ayak ve ellerini çırpar.
  • Kendi kendine oynayabilir. Oyuncaklarla oynamak çok hoşuna gitse de her zaman aynı tepkileri verir.

4.ayda yapılması gereken aşılar:  

  • DTacB-IPV-Hib/5’li Karma Aşı 2. doz
  • KPA 13/Pnomökök Aşısı  2. Doz
  • Rotavirüs aşısı 2. Doz

5. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • İnsan sesine tepki verir, konuşana döner. Annesinin sesini duyunca ağlamayı keser.
  • Emekleme benzeri hareketler başlar. Yatağında bir baştan diğer başa gidebilir.
  • Dikkat çekmek ve sosyalleşmek için güler ve sesler çıkarır.
  • Oturma pozisyonuna getirildiğinde kafasını dengeler ve dik tutar.
  • Yüz ifadelerini taklit eder.
  • Yemek zamanı oyun oynamaktan hoşlanır. 
  • Gördüğü hareketleri taklit etmeye çalışır.
  • Eliyle rahatça kavrayabileği yumuşak, sesli oyuncaklardan hoşlanır. Yavaş yavaş oyuncak tercihi başlar.
  • Yabancılaşma başlar. Sık görmediği kişilere ağlayarak veya saklanmaya çalışarak tepki verebilir.
  • Objeleri daha doğru kavrar, ellerini kaldırır ve nesneyi tutar.
  • Aynadaki görüntüsünü tanır ve güler.  
  • Ayağını ağzına götürür ve ayak parmaklarını emer.
  • Yuvarlanarak dönebilir. Yattığı yerde ters dönebilir. Ayakta tuttuğunuzda basmaya çalışabilir.
  • Otuma pozisyonuna getirildiğinde kafasını dengeler ve dik turar.
  • Daha belirgin şekilde sesli tepkiler verir.
  • Duyguları önceki aylara kıyasla daha kolay anlaşılabilir.
  • Sevgisini de göstermeye başlar.

5.ayda yapılması gereken aşılar:  
 

  • Bu ay bir aşı bulunmuyor.

6. ayda sosyal, fiziksel ve zihinsel gelişim

  • Her yöne dönebilir, başını bağımsız istediği gibi çevirebilir.
  • Ruh halinde ani değişimler olabilir. Memnuniyet, mutsuzluk, öfke gibi duygular arasında gider gelir.
  • Kısa süreli oturabilir, ancak dengesini sağlamakta uzun süre başarılı olamayabilir.
  • Parmaklarıyla kendi yemeğini yemek hoşuna gider.
  • Yüzünüzle oynamaktan, saç çekmekten hoşlanır.
  • Ses çıkarabildiği objeleri sallamaktan hoşlanır. Çıkarabildiği sesleri başkalarıyla paylaşmak ister.
  • Nesneleri ters çevirerek bakıp farklı şeyler görmekten hoşlanır.
  • İki nesneyi birbiriyle kıyaslayabilir.
  • Henüz konuşamasa bile, anne, biberon, araba gibi önemli sözcükleri tanır.
  • Duyguları artar, bunları mimiklerle, farklı sesler çıkararak, vücut diliyle belirtir. 
  • Mutluluğu, sevgisini, korkusunu, sabırsızlığını, heyecanını ve pek çok duyguyu ifade edebilir.
  • Bebeğiniz katı besinlerle tanışmaya devam eder.
  • Henüz konuşmasa bile, anne, mama, araba, banyo gibi kendince önemli sözcükleri tanır.
  • Kendi ismi söylendiğinde tepki verir.

6.ayda yapılması gereken aşılar: 

  • DTacB-IPV-Hib/5’li Karma Aşı 3. doz
  • KPA 13/Pnomokök Aşısı 3. doz
  • Hepatit B Aşısı 3. doz                                    
  • Rotavirüs aşısı 3. Doz ( 2 dozluk aşı vurulduysanız dikkate almayınız) 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.